Yapılandırılmış veri nedir? Yapılandırılmış veri, bir sayfadaki bilgiyi (şirket adı, hizmet, yazar, tarih gibi) arama motorlarının ve yapay zeka sistemlerinin kesin olarak anlayacağı biçimde etiketleyen koddur. Genellikle schema.org sözlüğü ve JSON-LD biçimiyle yazılır ve yalnızca sayfada görünen içeriği tarif etmelidir.
Bu rehber hangi şemanın hangi sayfa tipinde kullanıldığını, WordPress’te nasıl ekleneceğini ve nasıl doğrulanacağını anlatıyor.
Şema nedir, neden önemli?
Sayfa metni insana yazılır. “Örnek Firma, İzmir’deki ajans” cümlesini bir insan anlar, makine ise bunun şirket adı mı, konum mu, slogan mı olduğunu tahmin etmek zorundadır. Şema bu tahmini ortadan kaldırır: Bu bir Organization, adı şu, adresi şu.
Üç yararı var:
- Arama motorları sayfanın ne olduğunu daha net anlar.
- Bazı şema türleri zengin sonuçlar (örneğin yıldız puanı, görsel) için gereklidir; Google bu desteği zaman zaman değiştirir.
- Marka ve ilişkiler (şirket, yazar, yayıncı) tutarlı bir varlık olarak bağlanır; bu, yapay zeka yanıtlarında doğru anlatılmak açısından da faydalıdır.
Şema, sıralama garantisi vermez. Google’ın belgelerine göre yapay zeka özelliklerinde yer almak için ayrıca bir şema gerekmiyor; ama yapılandırılmış verinin sayfada görünen metinle uyumlu olması bekleniyor.
Hangi şema hangi sayfaya?
| Şema | Nerede | Önemli alanlar |
|---|---|---|
| Organization | Ana sayfa (diğer sayfalarda yayıncı olarak referans) | name, url, logo, sameAs, contactPoint |
| LocalBusiness (ya da alt türü) | Ofis ve şube sayfaları | address, telephone, openingHoursSpecification, geo |
| Service | Hizmet sayfaları | name, description, provider, areaServed |
| Article / BlogPosting | Blog ve rehber yazıları | headline, author, datePublished, dateModified, image |
| FAQPage | Sayfada görünen SSS bölümü (isteğe bağlı) | mainEntity (soru-cevap çiftleri) |
| BreadcrumbList | Derin sayfalar | itemListElement (sıra, ad, URL) |
| Person | Yazar sayfaları | name, jobTitle, worksFor |
| VideoObject | Video sayfaları | name, description, thumbnailUrl, uploadDate |
Birkaç not:
Organization ve LocalBusiness. Organization şirketin kendisini, LocalBusiness fiziksel bir konumu tarif eder. Birden fazla ofis varsa her ofisin kendi sayfası ve kendi LocalBusiness işaretlemesi olur. Ad, adres ve telefon (NAP) sitede, şemada ve Google İşletme Profilinde birebir aynı olmalı.
Service. Fiyat sayfada görünmüyorsa fiyat ya da offers alanı eklemeyin. Görünmeyen bilgi işaretlenmez.
Article. Yazar bir Person olarak tanımlanıp yazar sayfasına bağlanırsa uzmanlık sinyali netleşir. Güncelleme tarihi (dateModified) gerçek değişiklikte güncellenir, kozmetik değişiklikte değil.
FAQPage. Google, SSS zengin sonuçlarını Mayıs 2026’dan itibaren arama sonuçlarında göstermiyor; bu yüzden FAQPage eklemek görsel bir kazanç sağlamaz. İşaretleme geçerli kalır ve soru-cevap yapısını netleştirir, ama zorunlu değildir. Sorular ve yanıtlar sayfada görünür olmalı.
Kaçının: Kendi hizmetinizi kendi sitenizde derecelendiren Review ya da AggregateRating işaretlemesi Google ilkelerine aykırı olabilir. Yalnızca gerçek kaynaklı yorumlarda, ilkeleri kontrol ettikten sonra düşünün; uydurma yorum ve puan ise tüketici mevzuatı açısından da risklidir.
Örnek: Makale şeması (JSON-LD)
`json { “@context”: “https://schema.org”, “@type”: “Article”, “headline”: “Yapılandırılmış veri rehberi: Hangi şema hangi sayfaya?”, “datePublished”: “2027-01-15”, “dateModified”: “2027-01-15”, “author”: { “@type”: “Person”, “name”: “Yazar Adı” }, “publisher”: { “@type”: “Organization”, “name”: “Profaj” }, “mainEntityOfPage”: “https://www.example.com/blog/yapilandirilmis-veri-rehberi” } `
Tarih, yazar ve adres örnek değerlerdir; yayınlarken gerçek değerlerle değiştirilir.
WordPress’te nasıl eklenir?
Üç yol var.
- SEO eklentisi. Bir SEO eklentisi Organization, Article, BreadcrumbList gibi temel şemaları otomatik üretir. Eklentilerden yalnızca birini kullanın; birden çok eklenti çakışan şema üretir.
- Özel alanlar ve şablon. Hizmet, ofis ya da ürün gibi özel türler için şablona (tema ya da küçük bir eklenti) JSON-LD bloğu eklenir; alanlar sayfa verisinden doldurulur.
- Elle. Tek tek sayfalara kod eklemek çok sayfada ölçeklenmez ve unutulur.
Çok sayfalı sitelerde doğru yol şablon bazlıdır: şemayı bir kez doğru kurun, sonra tüm sayfalara yayın.
Şemayı her türde @id ile tanımlayıp nesneleri birbirine bağlayın (örneğin makalenin yayıncısı, ana sayfadaki Organization’ın @id’sine işaret etsin).
Doğrulama
- Google Zengin Sonuçlar Testi: Google’ın desteklediği türlerin uygunluğunu kontrol eder.
- Schema.org doğrulayıcı (Schema Markup Validator): Genel söz dizimini ve tür uyumunu denetler.
- Search Console: Yayından sonra “Geliştirmeler” (Enhancements) bölümündeki raporlarda hata ve uyarı izlenir. Bölümün adı ve içerdiği raporlar Google’ın değişikliklerine göre farklılaşabilir.
Önce bir şablon türü için tek örnek sayfayı doğrulayın, hata sıfırlandıktan sonra tüm sayfalara yayın. Toplu yayından sonra düzeltmek çok daha zahmetlidir.
Kontrol listesi:
- [ ] Şemadaki her bilgi sayfada görünüyor
- [ ] Aynı sayfada çakışan çift şema yok
- [ ] Tarih ve yazar bilgileri gerçek
- [ ] Doğrulama araçlarında hata yok
- [ ] Bir değişiklikte şema da güncelleniyor
Genel görünürlük çerçevesi için GEO nedir yazımıza bakın.
Sık görülen şema hataları
Görünmeyen içeriği işaretlemek. Sayfada yer almayan SSS, fiyat ya da yorum şemaya yazılırsa Google kurallarına aykırıdır ve zararlıdır.
Eski şemayı güncellememek. Telefon, adres ya da çalışma saati değiştiğinde şema da değişmelidir. Ofis sayfasındaki yazı ile şemadaki bilgi farklıysa, makineler hangisine güveneceğini bilemez.
Çift şema. Eklenti bir Article üretirken şablon da elle bir Article ekliyorsa sayfa iki farklı tanım taşır. Tek kaynak belirleyin.
Yanlış tür. Hizmet sayfasına Product, blog yazısına Review işaretlemek gibi. Sayfanın gerçek türünü işaretleyin.
Eksik zorunlu alan. Doğrulama araçları zorunlu alanlardaki eksiği uyarı olarak gösterir. Uyarıları görmezden gelmeyin.
Hangi sırayla ilerlenir?
- Ana sayfaya Organization ekleyin ve doğrulayın.
- Tüm derin sayfalara BreadcrumbList.
- Blog şablonuna Article, yazar sayfasına Person.
- Hizmet şablonuna Service.
- Ofis ya da şube sayfalarına LocalBusiness.
- İsterseniz, gerçek soru-cevap bölümü olan sayfalara FAQPage.
Her adımdan sonra Search Console’un ilgili geliştirme raporlarını bir hafta izleyin. Hata sıfırlanmadan sıradakine geçmeyin. Bu sıra, hataların büyümeden yakalanmasını sağlar.
Yapay zeka sistemleri için şemanın rolü
Şema, yapay zeka yanıtlarında görünmenin kanıtlı bir anahtarı değildir; Google bunun için ek işaretleme gerekmediğini söylüyor. Ancak şema size iki konuda yardım eder. Birincisi, markanızın kim olduğunu, hangi hizmetleri sunduğunu ve hangi profillerinizin size ait olduğunu (sameAs) tek bir yerde makine okunabilir biçimde söylemenizi sağlar. İkincisi, yazar, tarih ve yayıncı gibi güven sinyallerini açık hale getirir. Bu yüzden şemayı bir “hile” değil, düzenli bir kayıt tutma işi olarak düşünün.
Yazarın bir Person olarak tanımlanması ve yazar sayfasındaki deneyimin görünür olması, içeriğin kim tarafından yazıldığı sorusunu hem okuyucuya hem makineye yanıtlar. Yazar bilgisi gerçek olmalı; yazar adını kurgulamak güveni zedeler.
Sık sorulan sorular
Şema eklemek sıralamamı yükseltir mi? Doğrudan sıralama etkisi vaat edilemez. Sayfanın anlaşılmasını kolaylaştırır ve bazı zengin sonuçları mümkün kılar.
JSON-LD mi, Microdata mı? Google JSON-LD’yi önerir. Bakımı da daha kolaydır, çünkü sayfa HTML’inden ayrıdır.
Her sayfaya FAQ şeması eklemeli miyim? Hayır. Yalnızca sayfada gerçekten görünen soru-cevap bölümü olan sayfalara.
Şema yapay zeka yanıtlarında görünmemi sağlar mı? Garanti yok. Marka ve ilişkileri net anlatmaya yardımcı olur, ama içerik kalitesinin yerini tutmaz.
Profaj olarak şema kurulumunu SEO ve GEO çalışmasının bir parçası olarak şablon düzeyinde yapıyoruz.